Ing wekdal samangke, basa Jawi ingkang mujudaken basa ibu menggahing warga kitha Ngayogyakarta kawawas sampun kathah dipuntilar, mliginipun dening para mudha. Bab punika amargi basa Jawi dipunraosaken angel wonten ing prekawis undha-usuk, paramasastra, lan sanes-sanesipun. Prekawis ingkang mekaten punika wau dipundadosaken pawadan tumrap para wiranem lajeng boten sami purun amarsudi dhumateng basanipun piyambak. Wonten ugi panganggep bilih basa Jawi punika menawi dipunujaraken mawi tembung sakpunika ga’ gaul, saengga para mudha lajeng kirang mangertosi lan boten utawi awis-awis dipunginakaken ing saben dintenipun. Ewa semanten, boten lajeng dipungebyah uyah mekaten kemawon. Menawi dipuntlusur kanthi setiti, pranyata taksih kathah ugi para mudha ingkang remen sarta amarsudi dhumateng basa Jawi. Basa Jawi sejatosipun taksih ngrembaka ing kalanganing masyarakat bebrayan agung, namung kemawon kawontenanipun tansah kadhesek majenging jaman. Wonten ing ngriki, lajeng pamarentah kupiya nggrengsengaken sarta njunjung basa saha kasusastran Jawi supados dipunremeni malih.
Minangka bebadan pamarentah ingkang gadhah jejibahan utawi kuwajiban kangge angrembakaken, nglestarekaken, angleluri, sarta anggulawentah dhumateng kagunan sarta kabudayan, Dinas Pariwisata dan Kebudayaan Kitha Ngayogyakarta mawas wontenipun wekdal ingkang pas sarta mirunggan kangge mangertosi dumugi sepinten kawigatosanipun masyarakat dhumateng basa saha kasusastran Jawi punika. Wonten ing taun 2010 punika sampun kasil dipunwontenaken Lomba Penulisan Cerita Rakyat Berbahasa Jawa kangge tataran umum kanthi mendhet tema ageng “Cintai Budaya Jawa, Cintai Bahasa Jawa” Kridha punika dipuntindakaken boten sanes minangka wujud kawigatosanipun pamarentah salebetipun angrembakaken basa sarta kasusastran Jawi.
Sasampunipun dipunbiji, sangking 70 seratan naskah ingkang dipuntampi panitia, wonten 21 naskah ingkang kasil mlebet unggulan utawi dados nominator. Minangka kupiya sosialisasi ugi sarta angajab mekar sarta amiyaraken tebaning cariyos rakyat mawi basa Jawi, pramila dipunupayakaken supados saged terbitipun buku kempalan cariyos rakyat Jawi. Wontenipun buku punika kaajab saged dados perangan kupiya angrembakaken basa saha sastra Jawi wonten bebrayan agung, mliginipun kangge pelajar sarta para mudha. Ing mangkenipun, buku punika badhe dipunsukakaken wonten ing perpustakaan, pawiyatan, bebadan pendhidhikan, sanggar pasinaon, sarta masyarakat.
Ing pangajab, kanthi medalipun buku punika, basa sarta sastra Jawi badhe langkung ngrembaka sarta “akrab” ing masyarakat kitha Ngayogyakarta. Ing mangkenipun saged ngirangi pamanggih ingkang sipatipun kuwatos menawi basa saha sastra Jawi badhe ical kadhesek majenging jaman. Bab punika amargi basa sastra kasusastran Jawi taksih dipunangge lan dipunugemi sarta dipunjagi murih sempuluripun dumugi tembe wingking, mliginipun ing kitha Ngayogyakarta.
Sumangga, sesarengan basa Jawi tansah dipunginakaken, dipunuri-uri, sarta dipunremeni kanthi angulinakaken ing saben dintenipun wonten ing tataran kulawarga sarta salebeting bebrayan agung utawi masyarakat. Basa Jawi sageda dados basa padintenan. Mugi buku ingkang prasaja punika saged murakabi menggahing masyarakat kitha Ngayogyakarta
Kepala
Dinas Pariwisata dan Kebudayaan
Kota Yogyakarta
Yulia Rustiyaningsih, SIP, MPA
| Kempalan Cariyos Rakyat Jawi | iii |
